TERAPIA i EDUKACJA

TERAPIA i EDUKACJA Ela Wojtko Kynoterapia (dogoterapia) jest to metoda wzmacniająca efektywność rehabilitacji, w której motywatorem jest odpowiednio wyselekcjonowany i wyszkolony pies, prowadzona przez wykwalifikowanego terapeutę. ( www.kynoterapia.eu) W Polsce nie mamy jak na razie żadnych przepisów prawnych określających zasady pracy terapeutycznej.   Ela Wojtko – wolontariuszka Fundacji „Właśnie TAK!” i Polskiego Towarzystwa Kynoterapeutycznego. Lekarz stomatolog.  Ukończyła: - kurs dla wolontariuszy - kurs pedagogiczny uprawniający do pracy w placówkach oświatowych - kurs przygotowujący do prowadzenia zajęć z terapii z udziałem psa Pracuje z dwoma psami: BETI Wilk z Polskiego Dworu – pokazy, festyny, programy edukacyjne, cotygodniowe zajęcia z dziećmi.  Beti zdała egzamin na Psa Terapeutę w Fundacji „Właśnie TAK!”. Pracuje od marca 2006. AMBER WOLF z Peronówki – pokazy, festyny. Pracuje od września 2005. Ogólnie mówić możemy o działaniach AAA (Animal Assisted Activities) czyli działaniach z udziałem zwierząt.  Służą nawiązaniu pozytywnego kontaktu człowieka ze zwierzęciem, przełamaniu lęków i zahamowań poprzez zabawę i współpracę. Głównym działaniem jest AAT (Animal Assisted Therapy) czyli terapia z udziałem psa. Zajęcia planowane są indywidualnie i dokumentowane, prowadzone są w porozumieniu z lekarzem lub/i rehabilitantem. Zajęcia mają na celu wspomaganie rehabilitacji konkretnego schorzenia.  Oddziaływania dotyczą zarówno sfery fizycznej, umysłowej jak i społecznej czy uczuciowej. - Pies może zarówno stymulować do działania, jak i ułatwiać wyciszanie zachowań niekorzystnych jak nadpobudliwość czy agresja. - Nadaje sens życiu chorego, ułatwia wyrażanie emocji, daje poczucie bezpieczeństwa. - Opieka nad psem wprowadza ład i systematyczność w plan dnia chorego, uczy odpowiedzialności. - Posłuszeństwo psa zwiększa u chorego poczucie własnej wartości. - Przy pomocy psa możemy uwalniać dziecko od fobii, wspomagać rozwój komunikacji z otoczeniem, ułatwiać nawiązywanie kontaktów z rówieśnikami.

Innym sposobem na wykorzystanie psa jest AAE (Animal Assisted Education). Są to działania które nie wspomagają leczenia konkretnych jednostek chorobowych.

Mają umożliwić, uatrakcyjnić poznawanie świata, rozszerzanie wiedzy o świecie. Zakres wiedzy dostosowany jest do możliwości chorego.

Kilka przykładów :

- zajęcia indywidualne lub w małej grupie

* porównywanie (nazwy przeciwstawne i podobne)

Zajęcia z dwoma psami, szukamy podobieństw i różnic

(doskonałe zajęcia z psami 2 ras, my prowadziliśmy je z Goldenem Sokratesem i Beti)

- zajęcia grupowe

* Programy edukacyjne

W Białymstoku prowadzony jest program „Kudłaty Przyjaciel”. Akcje edukacyjne prowadzą Fundacje „Właśnie TAK!”,  „Dogtor” i inne. Do szkół i przedszkoli chodzimy też w Poznaniu.  Szkolone są duże grupy dzieci i młodzieży.

Wykład z pokazami polega na przybliżeniu psiego behawioru, mowy ciała psa,  pokazaniu właściwych postaw i zachowań przy psie, pokazaniu psów pracujących i nawiązaniu z nimi kontaktu.

* Pokazy, festyny

Imprezy rozrywkowo-edukacyjne np. dla całego przedszkola czy szkoły. Psy prezentują wyuczone sztuczki, ćwiczenia.

Rasy predysponowane do terapii to Retrievery, wykorzystuje się też psy ras północnych : Husky, Malamuty, Samojedy. A także Nowofundlandy, Berneńczyki. Niektóre psy ras ozdobnych  -  polecane są przy wyprowadzaniu chorych z kynofobii.





Wilczaki Czeskosłowackie w terapii i edukacji



Plusy

- duża zdolność empatii

- atrakcyjny wygląd

- łatwość uczenia się: sztuczki, posłuszeństwo, aport

- „wilczy” apetyt

- odporność na ból

- duża elastyczność – podatność na kształtowanie

- delikatność względem słabszych





Minusy

- słaba koncentracja – nastawienie na otoczenie a nie tylko na człowieka

- silna reakcja na niespodziewane bodźce

- mniejsza przewidywalność

- mniejsza zdolność odprężenia się na zajęciach – pies jest czujny

- instynktowne pilnowanie miejsca

- obfitość zostawianej sierści



- konflikty z dorosłymi psami (tej samej płci)

W Polsce pracują moje 2 psy.  Mamy sygnały z Holandii i z Francji o CsV biorących udział w zajęciach edukacyjnych.

Z Amberem i z Beti pracujemy zarówno w AAT jak i AAE. Prowadzimy regularne cotygodniowe zajęcia w Zespole Szkół Specjalnych w Poznaniu z dziećmi głęboko upośledzonymi. Bierzemy udział w pokazach posłuszeństwa, w festynach, akcjach edukacyjnych dla dziesiątek dzieci. Pracujemy jako wolontariusze.



Wilczaki Czeskosłowackie nie należą do ras polecanych do terapii.  Ich udział w AAT powinien być szczególnie nadzorowany i monitorowany. Dodatkowo jako młoda i nieznana rasa praca z Wilczakami nie zawsze jest pozytywnie odbierana przez otoczenie. Zdanie to może ulec zmianie (jak było w przypadku Beti) i pies zostanie zaakceptowany ale to droga długa i trudna. Beti była pod obserwacją przez ponad pół roku, przeszła kilka testów, które uwieńczyło zdanie egzaminu na Psa Terapeutę.

Wilczaki doskonale nadają się do działań w AAE. Wyselekcjonowane, wyćwiczone psy z doskonałymi charakterami,  z powodzeniem mogą uczestniczyć w pokazach, zajęciach edukacyjnych, imprezach rozrywkowych.